Wat zijn de fiscale gevolgen van bedrijfsopvolging binnen de familie vs. aan derden?
Bij bedrijfsopvolging binnen de familie (schenking of vererving) komen de BOR en DSR in beeld: vrijstelling van schenk-/erfbelasting en uitstel van box 2-belasting. Bij verkoop aan een derde tegen de volle marktwaarde is er geen schenk- of erfbelasting aan de orde — dan reken je gewoon af in box 2 over de verkoopwinst, zonder dat de BOR of DSR van toepassing is.
Het verschil zit in de aard van de transactie:
- Schenking of vererving binnen de familie — er is geen (volledige) zakelijke tegenprestatie, dus de Successiewet komt in beeld. Hier bieden BOR en DSR de vrijstelling en het uitstel die bedrijfsopvolging behapbaar maken.
- Verkoop aan een derde tegen marktwaarde — er is een reële tegenprestatie (de koopsom), dus er is geen schenk- of erfbelastingkwestie. De verkoper rekent af in box 2 over het verschil tussen verkoopprijs en verkrijgingsprijs van de aandelen.
- Verkoop onder de marktwaarde aan familie — een tussenvorm, waarbij het verschil tussen marktwaarde en verkoopprijs fiscaal als schenking wordt aangemerkt, en in zoverre de BOR alsnog relevant kan zijn.
Wat ik ondernemers vaak zie doen: bij overdracht aan een derde (bijvoorbeeld een managementteam of externe koper) wordt de verkoop soms te snel als “gewoon een deal” behandeld, terwijl ook hier fiscale structurering — bijvoorbeeld via een holding en de deelnemingsvrijstelling — het verschil kan maken tussen netto en bruto opbrengst.
Gerelateerd: Wat is de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) en wie komt in aanmerking? · Hoe werkt de doorschuifregeling (DSR) bij aanmerkelijk belang?